سرویس بین الملل : در حالیکه مقامات واشنگتن از «آسیب جدی» به تأسیسات هستهای فردو سخن میگویند، نشریه آمریکایی نیویورکتایمز در گزارشی تحلیلی تأکید کرده که مجموعهای از متغیرهای فنی و طبیعی، مانع از شفاف شدن میزان واقعی خسارات شده است.
به گزارش سیاست گستر ، از زمان حمله هوایی ایالات متحده به تأسیسات فردو، پرسش اصلی این بوده که این عملیات تا چه اندازه توانسته به زیرساختهای هستهای ایران ضربه بزند.
در حالیکه دونالد ترامپ بارها مدعی «نابودی کامل توانمندی هستهای ایران» شده، گزارش تازه نیویورکتایمز نشان میدهد که واقعیت بسیار پیچیدهتر از روایت رسمی واشنگتن است.
این روزنامه مینویسد که به دلیل ماهیت زیرزمینی فردو و طراحی چندلایه آن، دسترسی ناظران خارجی به عمق خسارتها دشوار است.
حتی مقامات آمریکایی نیز با وجود انتشار نقشههایی از حمله، نمیتوانند بهطور قطعی از میزان اثرگذاری بمبها سخن بگویند.
نیویورکتایمز با اشاره به بمب ۳۰ هزار پوندی GBU-57 که از بمبافکن B-2 رها میشود، مینویسد این سلاح اگرچه یکی از قویترین بمبهای متعارف جهان به شمار میرود، اما قادر نیست در همه شرایط به هدف نهایی نفوذ کند.
عمق نفوذ این بمب در لایههای سنگی متعارف، حداکثر ۱۰ متر برآورد شده؛ در حالیکه فردو در عمقی بیش از ۸۰ تا ۱۱۰ متر در دل کوه جای گرفته است.
به همین دلیل، طراحان عملیات به جای تخریب مستقیم محفظهها، کانالهای تهویه و مسیرهای فرعی را هدف گرفتند؛ مسیری که خود ترکیبی از سنگ و تونلهای زاویهدار است و نیاز به چندین بمب برای هر ورودی دارد.
گزارش نیویورکتایمز به بررسی سنگهای آتشفشانی اطراف فردو پرداخته و مینویسد این نوع سنگها بهطور طبیعی بخش مهمی از انرژی انفجار را جذب میکنند. زمینشناسانی که با این روزنامه گفتوگو کردهاند، تأکید کردهاند که چنین لایههایی مشابه «کیسه شن» عمل کرده و بخشی از موج تخریب را خنثی میکنند.
این ویژگی زمینشناسی باعث میشود حتی در صورت اصابت مستقیم، توان تخریبی بمبها کاهش یافته و آثار مخرب به محدودههای نزدیک به محل انفجار محدود شود.
علاوه بر سپر طبیعی زمین، نیویورکتایمز به ظرفیت مهندسی ایران اشاره میکند. به نوشته این نشریه، ایران نه تنها تولیدکننده بزرگ بتن در منطقه است، بلکه پژوهشهای گستردهای در زمینه بتنهای مقاوم در برابر انفجار و بتنهای مسلح با الیاف فولادی داشته است.
هرچند جزئیات دقیق در فردو محرمانه است، اما بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی در گذشته از درهای سنگین و اتاقهای چندلایه گزارش داده بودند. همین استحکامات مهندسی سبب شده حتی در صورت ایجاد شکاف در بخشهایی از تاسیسات، فروپاشی کلی سازه نامحتمل باشد.
نیویورکتایمز در جمعبندی مینویسد که میزان واقعی خسارت به عواملی چون محل دقیق اصابت، فاصله انفجار تا سانتریفیوژها و جنس دیوارهها بستگی دارد.
اگر بمبها در نزدیکی محفظههای حساس منفجر شده باشند، موج شوک میتوانسته تجهیزات را از کار بیندازد. اما در صورتی که ضربه در بخشهای دورتر رخ داده باشد، احتمال بازسازی و ادامه فعالیت باقی میماند.
برخی کارشناسان غربی حتی اذعان کردهاند که احتمال «نابودی کامل» فردو بسیار اندک است و بیشتر خسارات محدود به بخشهایی نزدیک محل اصابت خواهد بود. به بیان دیگر، ارزیابی دقیق تا زمانی که دادههای مستقل منتشر نشود، ممکن نخواهد بود.
حمله آمریکا به فردو بار دیگر نشان داد که در جنگهای مدرن، تنها قدرت سلاح تعیینکننده نیست؛ زمینشناسی، دانش مهندسی و طراحی زیرزمینی میتواند نتیجه عملیات را بهطور کامل تغییر دهد.
در حالیکه واشنگتن تلاش میکند روایت «آسیب جدی» را پررنگ کند، کارشناسان آمریکایی تأکید دارند که مجموعهای از عوامل طبیعی و فنی مانع از تحقق اهداف کامل این حمله شده است.
- نویسنده : تحریریه سیاست گستر
- منبع خبر : سیاست گستر
رضا
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴جالب شد… یعنی آمریکا با اون همه بمب سنگرشکن باز هم نتونسته فردو رو نابود کنه؟ نظر شما چیه؟
دارابی
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴این گزارش نیویورکتایمز یهجورایی ضد خودشونه؛ هم میگن بمبها قوی بوده هم میگن نتیجه مشخص نیست!
امید
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴سپر طبیعی زمینشناسی خیلی جالب بود! یعنی کوههای ایران خودشون مثل یک دیوار دفاعی عمل میکنن
یلدا
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴حالا سؤال من اینه: اگر فردو آسیب دیده باشه، برنامه هستهای ایران تا چه حد عقب میافته؟
غلامحسین
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴چطور ممکنه آمریکا حمله کنه و بعد خودش ندونه نتیجه چی شده؟ این همه ماهواره و تکنولوژی برای همین کارهاست!
یوسفی
تاریخ : ۲۹ - مرداد - ۱۴۰۴به نظرم این بحث هنوز ادامهداره و اطلاعات کاملتر در آینده رو میشه. کسی تحلیل دیگهای خونده که بشه مقایسه کرد؟